نام پیشنهادی چهار عنصر جدید در جدول تناوبی عنصرها

انجمن بین المللی شیمی محض و کاربردی ، اخیراً برای چهار عنصر جدید نام هایی را پیشنهاد کرده است . nasrollahi5.blogfa.com

عنصر شماره 113 : نیهونیم Nh ( برگرفته از نام زاپنی «نیهون» به معنی «سرزمین آفتاب تابان»)

عنصر شماره 115 : موسکوویم Mc ( برگرفته از نام شهر مسکو )

عنصر شماره 117 : تِنِسیم Ts ( برگرفته از نام ایالت تنسی آمریکا )

عنصر شماره 118 : اوگانِسون ( برگرفته از نام دانشمند روسی ، یوری اوگانسیان )

لازم به یادآوری است که عناصر شماره 114 و 116 جدول تناوبی ، قبلاً به ترتیب « فلِروویم » و « لیوِرموریم » نامگذاری شده بودند . nasrollahi5.blogfa.com

جدول تناوبی با توجه به نام های پذیرفته نشده از عنصرها

نامگذاری عنصر 113 جدول مندلیف

گروهی از دانشمندان ژاپنی معیاری را برای نامگذاری یک عنصر جدید جدول تناوبی در نظر گرفته‌اند که بیش از دوازده سال پس از شروع به کار برای ساخت آن، زمان صرف کرده‌اند.

کوسوکه موریتا، که این پژوهش را در موسسه تحقیقاتی وابسته به دولت ریکن نیشینا در ژاپن رهبری می‌کرد، روز پنجشنبه توسط اتحادیه بین‌المللی شیمی محض و کاربردی از این تصمیم مطلع شد . موریتا در بیانیه‌ای گفت: حالا که ما به طور قطع وجود عنصر 113 را ثابت کردیم، قصد داریم تا به بررسی عنصر 119 و عناصر دیگر که هنوز کشف نشده‌اند، بپردازیم.

اتحادیه بین‌المللی شیمی محض و کاربردی و اتحادیه بین‌المللی فیزیک خالص و کاربردی در یک کار گروهی مشترک، همچنین تصمیمی را برای کشف عناصر 115، 117 و 118 اتخاذ کردند .

ریوجی نویوری، رئیس سابق ریکن و برنده جایزه نوبل شیمی به خبرنگاران گفت: کشف این عناصر برای دانشمندان، ارزش بیشتری نسبت به مدال طلای المپیک دارد. nasrollahi5.blogfa.com

موسسه ریکن پیشتر اعلام کرده بود که ممکن است نام ژاپنیم (japanium) را برای عنصر 113 که موقتا ununtrium نامگذاری شده بود، انتخاب کنند.

با این حال، موریتا هیچ نام مشخصی را برای این عنصر کاندید نکرده است و می‌گوید که قصد دارد تا بخشی از سال آینده را صرف انتخاب نام برای این عنصر کند.                       

عنصر 113 در جدول تناوبی بین کوپرنیسیم و فلروویوم قرار دارد که یک تیم مشترک از دانشمندان در روسیه و آزمایشگاه ملی لارنس لیورمور در آمریکا نیز پس از اعلام کشف آن در سال 2004، برای نامگذاری آن به رقابت پرداختند. nasrollahi5.blogfa.com

موریتا و گروهش از شتاب دهنده خطی و جداکننده یونی ریکن استفاده کرده و جستجوی عناصر فوق سنگین سنتزی جدید را آغاز کردند. در سال 2003، تیم ریکن تلاش خود را برای ایجاد عنصر 113 آغاز کردند. ایزوتوپ‌های عنصر 113 یک نیمه عمر بسیار کوتاه و به مدت کمتر از یک هزارم ثانیه دوام دارد و کشف آن بسیار دشوار است. این گروه به مدت هفت سال قبل از رسیدن به موفقیت بیشتر در ماه آگوست 2012 موفق به ایجاد این عنصر شدند.

منبع : ایسنا nasrollahi5.blogfa.com

چند نمونه سوال شیمی میان ترم پاییز 1394 با فرمت word

سوالات شیمی پایه های دوم ، سوم و پیش دانشگاهی پاییز 1394

اثر تونلی به زبان ساده (Tunnelling effect)

طبق مدل کوانتومی اتم ، الکترونها مانند ابری هسته را احاطه کرده اند و یک الکترون در هر لحظه ممکن است در نقطه ای اطراف هسته حظور داشته باشد . حدود 90% احتمال دارد که الکترون در هر لحظه در فضای "اوربیتال" باشد و 10% احتمال دارد خارج از آن باشد .

حال اگر دو اتم بسیار به هم نزدیک شوند این احتمال وجود دارد که ابرهای الکترونی آنها در خارج از اوربیتال با هم همپوشانی کنند . حالا چه اتفاقی می افتد ؟ nasrollahi5.blogfa.com

اگر بین دو اتم اختلاف پتانسیل ایجاد کنیم الکترون می تواند از اتمی به اتم دیگر انتقال یابد و جریان الکتریکی بسیار کوچکی ایجاد کند که شدت این جریان با فاصله ی اتم ها رابطه ی وارونه دارد . این اثر کوانتومی « اثر تونلی » و جریان ایجاد شده « جریان تونلی » نامیده می شود .

از اثر تونلی در میکروسکوپهای الکترونی تونل زنی استفاده می شود .                                            

سوالات امتحانی شیمی 1 و 2 جبرانی مهرماه 1394

چند روز پیش امتحان جبرانی شیمی برای بازماندگان از امتحان شهریور در مجتمع آموزشی برگزار شد که سوالات این آزمون ها را به خدمتتان ارایه می کنم .

دانلود سوالات جبرانی شیمی 1 مهر 1394

دانلود سوالات جبرانی شیمی 2 مهر 1394

سوال شیمی 2 بخش 3 : ترکیب های یونی

به تازگی از دانش آموزانم امتحان گرفته ام که سوال های آن را در اختیار شما قرار می دهم .

سوال شیمی ۲ بخش۳ : ترکیب های یونی

لومینسانس در سواحل مالدیو

یکی از پدیده‌های عجیب و زیبای طبیعت در روزهای اخیر در سواحل کشور مالدیو ظهور پیدا کرده که فکر دانشمندان را مشغول خود کرده است.

 

 

شب‌ها در سواحل مالدیو نور آبی خیره کننده‌ای به چشم می‌خورد که همانند ستارگان آسمان است. این نور آبی درخشان ناشی از فعالیت دسته‌ای از فیتوپلانکتون‌ها یا موجودات ریزدریایی هستند.

به گونه‌ای که وقتی این موجودات ذره‌بینی لمس شوند یا در مسیر شکست موج قرار بگیرند، نور آبی رنگی از خود بروز می‌دهند. وقتی موج به ساحل می‌رسد و می‌شکند این نور آبی رنگ به روشنی قابل مشاهده است.

وارد آمدن هرگونه فشاری به این موجودات ، همین واکنش را در این موجودات دریایی به همراه دارد. بنابراین ، وقتی فردی روی ساحل راه برود، در محل قدم‌های او نوری آبی رنگ شکل می‌گیرد که بسیار خیره کننده است.

این پدیده نوعی لومینسانس است که در آن ، پلانکتون‌ها انرژی مکانیکی امواج را به انرژی نورانی تبدیل می‌کنند .

فرمول شیمیایی نمک خوراکی چیه ؟ NaCl ، NaCl3 ، Na2Cl ، Na3Cl . . .

به این داستان توجه کنید

" معلمی از دانش‌آموز کلاس دوم دبیرستان ‌پرسید : پسرم/دخترم ، فرمول شیمیایی نمک خوراکی چیه ؟ دانش‌آموز در جواب گفت : آقا/خانم اجازه ، NaCl ،  NaCl₃ ، Na₂Cl و Na₃Cl . معلم هم گفت : آفرین پسرم/دخترم . کاملاً درست گفتی . "

در مورد این ماجرا نظر شما چیست ؟

1- دانش‌آموز بیسواد است !

2- معلم دانش‌آموزش را سر کار گذاشته است !

3- معلم سواد ندارد !

4- سطح سواد معلم و دانش آموز (هر دو) خیلی بالاتر از این حرفهاست !

شاید باور نکنید که گزینه 4 درست است . می‌گویید نه ! مقاله زیر را مطالعه کنید . این مقاله تازه و داغ داغ است و داغ بودن آن ، در ترجمه‌ی آن پیداست . nasrollahi5.blogfa.com

در فشارهایی در حدود 200000 اتمسفر ، هرآنچه را که ما از شیمی می‌دانیم ، نقض می‌شود . مثلاً در شیمی کلاسیک خوانده‌ایم که اگر سدیم و کلر با هم ترکیب شوند ، ترکیبی یونی به فرمول شیمیایی NaCl ایجاد می‌کنند که در آن سدیم دارای بار الکتریکی 1+ و کلرید دارای بار الکتریکی 1- می‌باشند . اما دانشمندان توانسته‌اند در فشارهای بالا ، ترکیبهایی به فرمولهای NaCl₃ ، NaCl₇ ، Na₃Cl₂ ، Na₂Cl و Na₃Cl را شناسایی کنند . این ترکیب‌ها ازنظر ترمودینامیکی پایدارند . این موضوع در شیمی کلاسیک قابل تصور هم نیست چراکه در ترکیب‌های جدید ،اتم‌ها به آرایش هشتایی نرسیده‌اند .

در این آزمایش‌ها ، ابتدا سدیم کلرید را با سدیم فلزی در یک سلول سندانی الماسه تحت فشار و گرما قرار داده‌اند . لذا سدیم کلرید از سدیم غنی شده و ترکیبی به فرمول Na₃Cl را به وجود آورده‌است . حال اگر سدیم کلرید با مقداری کلر خالص آمیخته شود ، سدیم کلرید غنی‌شده با کلر ، یعنی NaCl₃ به وجود می‌آید .

ترکیب‌های جدید دارای ساختار و خواص منحصر به فردی نیز هستند . مثلاً Na₃Cl دارای لایه‌ای از NaCl و لایه‌ای از سدیم خالص است . لایه‌های NaCl به عنوان عایق عمل می‌کنند ، در حالی که لایه‌های سدیم خالص رسانای الکتریسیته هستند . این سامانه‌ی دولایه‌ای ، توجه بسیاری از پژوهشگران را به خود معطوف ساخته است . nasrollahi5.blogfa.com

 مرجع : اگه ترجمه‌تون خوبه برید اینجا :

1.   W. Zhang, A. R. Oganov, A. F. Goncharov, Q. Zhu, S. E. Boulfelfel, A. O. Lyakhov, E. Stavrou, M. Somayazulu, V. B. Prakapenka, Z. Konopkova. Unexpected Stable Stoichiometries of Sodium Chlorides. Science, 2013; 342 (6165): 1502 DOI: 10.1126/science.1244989

بررسی نمودار تغییرات انرژی های یونش متوالی منیزیم Mg

در صفحه‌ی 21 کتاب شیمی سال دوم دبیرستان ، نمودار زیر را می بینیم :

حتماً همکاران محترمِ اینجانب ، روند تغییرات انرژی‌های یونش پی‌در‌پی اتم منیزیم را بر اساس این نمودار برای دانش‌آموزانشان توجیه کرده‌اند . اما نکته ای را که می‌خواهم در اینجا مورد بررسی قرار دهم ، این است که  « اگر عمیق‌تر به نمودار بنگریم ، خواهیم دید که ، جهش اول ( بین الکترون های شماره‌ی 2 و 3 ) ظاهراً اندکی بزرگتر از جهش دوم ( بین الکترون‌های شماره‌ی 10 و 11 ) است » . حال سوال این است که :

آیا جهش اول واقعاً از جهش دوم بزرگتر است ؟

برای بررسی این موضوع ، به ادامه مطلب رجوع کنید . . . .

ادامه نوشته

رخدادهای دنیای شیمی در سال 1913 میلادی ( یکصد سال پیش )

هم اکنون در سال 2013 میلادی به سرمی‌بریم . شاید برای شما جالب باشد که 100 سال پیش ، در علم شیمی چه اتفاقاتی افتاده است . وبلاگ « شیمی ، دانشی برای همه‌ی روزگاران » این رخدادها را گردآوری کرده‌است . امیدوارم که مورد توجه شما قرار بگیرد .

1- دانیل ج. اُکونور و هربرت آ. فابر ، پَتنتی با موضوع « چندسازه‌ی پلاستیکی لایه‌ای فرمیکا » را  در آمریکا به ثبت رساندند .

2- عنصر پروتاکتینیم ، به وسیله ی کاسیمیر فاجانس و اُ. اچ. گهرینگ کشف شد .

3- هنری موزلی نشان داد که بار هسته‌ی هر اتم ، مبنای اصلیِ شماره‌گذاری عنصرها است . وی همچنین با استفاده از پرتوهای ایکس ، یک رابطه‌ی سیستماتیک بین طول موج و عدد اتمی کشف کرد .

4- نیلز بور ، نظریه‌ی اتمی‌اش را منتشر کرد . مطابق این نظریه ، الکترون‌ها در مدارهایی دایره‌ای شکل به دور هسته‌ی اتم در حال گردش هستند .

5- فردریک سُدی پیشنهاد کرد که ایزوتوپ‌های مختلف یک عنصر ، ممکن است اوزان اتمی متفاوتی داشته باشند .

6- ج. ج. تامسون نشان داد که ذرات زیراتمی باردار را می‌توان بر اساس نسبت بار به جرمشان از هم جدا کرد ؛ تکنیکی که در «  طیف‌سنجی جرمی » مورد استفاده قرار می‌گیرد .

7- آلفرد وارنر ، جایزه‌ی نوبل شیمی این سال را به خاطر « کار بر روی اتصال اتم ها در مولکول‌ها ، بویژه در شیمی معدنی » دریافت کرد .

سوالات اولین کوییز شیمی (2)

من هر دو یا سه هفته یکبار از دانش آموزانم کوییز ( امتحان کوچک ) به عمل می آورم که در یادگیری دانش آموزان تاثیر زیادی خواهد داشت . سوالات اولین کوییز درس شیمی (۲) در سال تحصیلی جدید را در خدمتتان قرار می دهم .

سوالات کوییز شیمی (2) – صفحه های 1 تا 6 ( 94 کیلوبایت )

مدل مولکولی لوبیا و خلال : با یادی از دوران کودکی

یادم می آید که در دوران کودکی ، روزی مادرم چند کیلو لوبیا چیتی از بازار خرید و به خانه آورد . من به مادرم کمک کردم ولوبیاها را از غلافشان درآوردیم . رنگ بندی دانه های لوبیا چیتی آنقدر زیبا و متنوع بود که من تعدادی از آن ها را گلچین کردم و برای خود در صندوقچه ی کوچکم قرار دادم .  حدود ده بیست روز بعد به سراغ صندوقچه رفتم و درش را باز کردم . چشمتان روز بد نبیند ؛ لوبیاها پوسیده شده بودند و هزاران جانور کوچک درون صندوقچه با هم بازی می کردند !

چند روز قبل هم به همراه خانواده به بازار رفتم و مقداری لوبیا چیتی خریدم و با همکاری همدیگر لوبیاها را از غلافشان درآوردیم . دخترم بعضی از لوبیاهای رنگی و زیبا را برای خودش جدا کرد . ناگهان به یاد دوران کودکی ام افتادم . این بار نیز تعدادی از لوبیاهای رنگین و زیبا را گلچین کردم و با استفاده از خلال دندان ، مدلی از مولکول های مختلف ساختم که دیدن آن ها خالی از لطف نیست . این مدل که به مدل گلوله و میله شبیه است ، را مدل « لوبیا و خلال » نامگذاری کرده ام . این مدل ، بزودی در کتاب رکوردهای گینس به ثبت خواهد رسید !!!

بقیه عکس ها را در ادامه مطلب ببینید . . . .

ادامه نوشته

شواهدی جدید از کشف عنصر جدید 115

یک گروه پژوهشی بین المللی ، مدارکی را دال بر کشف عنصر فوق سنگین 115 ارایه کرده است . دانشمندان مرکز تحقیقات یونهای سنگین در هلمهولتز GSI ، که در حقیقت ، آزمایشگاه شتابدهنده ذرات در دارمشتات آلمان است ، این خبررا اعلان کرده اند . این پژوهشگران ، به شیوه ای نوین برای شناسایی مستقیم عنصرهای فوق سنگین جدید دست یافته اند . مشروح خبر را در وبلاگ «شیمی ، دانشی برای همه ی روزگاران » مطالعه فرمایید . 

به عنصرهایی با عدد اتمی بالاتر از 104 عنصرهای فوق سنگین گفته می شود . این عنصرها در آزمایشگاههای شتابدهنده ی ذرات تولید می شوند و عموماً در مدت زمان کوتاهی فروپاشیده می شوند . اولین گزارش درباره ی کشف عنصری با عدد اتمی 115 از یک مرکز پژوهشی در روسیه در سال 2004 وصول شد ؛ اما مدارک مستدلّی برای آن ارایه نشد . nasrollahi5.blogfa.com

در آزمایش جدید در هلمهولتز ، دانشمندان لایه ای از فلز آمریسیم را بر روی یک ورقه ی نازک نشاندند و با یون های کلسیم بمباران کردند . با کمک آشکارسازهای جدید ، فوتون های تولید شده بر اثر فروپاشی آلفای عنصر جدید ثبت شد .  انرژی فوتون ها نسبت به پرتوهای X تولید شده اندازه گیری شد و اثر انگشت عنصر جدید به دست آمد . نتایج به دست آمده از درجه ی اطمینان بالاتری نسبت به گزارش های قبلی برخوردار است ، لذا این روش مبنای کارهای بعدی قرار خواهد گرفت .

عنصر 115 هنوز نامگذاری نشده است . جالب است بدانید که برای نامگذاری عنصرها ، لازم است که انجمن شیمی و فیزیک محض و کاربردی (IUPAPC) یافته های به دست آمده را مورد بررسی دقیق قرار دهند . nasrollahi5.blogfa.com

نتایج به دست آمده ، به زودی در مجله علمی The Physical Review Letters به چاپ خواهد رسید .

کتاب درسی شیمی (2) و (3) سال تحصیلی 93-1392

کتاب درسی شیمی (۳) سال ۹۳-۱۳۹۲ نسبت به سال گذشته تغییراتی پیدا کرده است . این تغییرات اساسی نبوده و در بعد محتوایی صورت نگرفته است ، بلکه تغییراتی جزیی در مثال ها و نمونه ها انجام گرفته است . فایل های این کتاب را دانلود کنید :

مقدمه - 122.15 کیلو بایت                           قسمت اول - 364.85 کیلو بایت

قسمت دوم - 914.7 کیلو بایت                    قسمت سوم - 391.72 کیلو بایت

قسمت چهارم - 2.84 مگابایت                            قسمت پنجم - 1.78 مگابایت

قسمت ششم - 417.06 کیلو بایت  

کتاب درسی شیمی (۲) سال جدید نیز نسبت به سال گذشته تغییری نداشته است . این کتاب را دانلود کنید :

شیمی (2) - 7.19 مگابایت

پاسخ به سوالی از شیمی (2) به روش گرافیکی : کدام گاز آسان تر به مایع تبدیل می شود NO یا N2 ؟ چرا ؟

پاسخ به این سوال نیاز به ترکیب سلسله موضوعات زیر دارد :

NO قطبی و N₂ ناقطبی است ---> نیروی جاذبه ی بین مولکولی در NO قوی تر است ---> دمای جوش NO بیش تر است ---> مایع شدن گاز NO آسان تر است . nasrollahi5.blogfa.com

حتماً همکاران اینجانب این تجربه را داشته اند که در آخرین مرحله ی پاسخ به این سوال ، برخی از دانش آموزان ، دچار اشتباه می شوند و گاز N₂ را به عنوان پاسخ ، بیان می کنند ؛ به این علت که بیش تر بودن دمای جوش NO را دال بر دیرتر رسیدن به این دما و در نتیجه ، دیرتر مایع شدن  گاز NO می دانند .  nasrollahi5.blogfa.com

بنا به تجربه ی اینجانب ، برای رفع این معضل ، بکارگیری یک روش گرافیکی ( نموداری ) کارساز است ؛ به این صورت که : nasrollahi5.blogfa.com

اولاً : تاکید شود که این دو ماده در آغاز گازند و دمای یکسانی دارند .

ثانیاَ : برای تبدیل شدن به مایع ، می بایست دمای این دو گاز را پایین آورد .

ثالثاً : دمای جوش این دو ماده ( که دمای تبدیل حالت گاز به مایع نیز هست ) یکسان نیست ( بلکه با توجه به استدلال فوق ، دمای جوش NO بیش تر است ). nasrollahi5.blogfa.com

حال با رسم نمودار زیر ، می توان مشاهده کرد که گاز NO آسان تر از گاز N₂ به دمای جوش خود ( و حالت مایع ) خواهد رسید . nasrollahi5.blogfa.com

گرافن (Graphene)

گرافن (Graphene)‏ نامِ یکی از آلوتروپ های کربن است. این ماده در حقیقت یک لایه از گرافیت است .

 هر چند نخستین بار در سال ۱۹۴۷ فیلیپ والاس دربارهٔ گرافن نوشت و سپس از آن زمان تلاش‌هایِ زیادی برایِ ساختِ آن صورت گرفته بود اما تا سال ۲۰۰۴ طول کشید تا این ماده ساخته شود . در این سال آندره گایم و کنستانتین نووسلف ، از دانشگاه منچستر موفق به ساختِ این ماده شدند و جایزهٔ نوبل فیزیک 2010 را به خاطرِ ساختِ این ماده ی دوبعدیاز آنِ خود کردند . 

گرافن دارای ساختار دو بعدی از یک لایه منفرد شبکه ی لانه زنبوری کربنی می‌باشد. طول پیوند کربن ـ کربن در گرافن در حدود 142/0 نانومتر است. ساختار زیر بنایی برای ساخت نانو ساختارهای کربنی، تک لایه گرافن است که اگر بر روی هم قرار بگیرند توده سه بعدی گرافیت را تشکیل می‌دهند که بر هم کنش بین این صفحات از نوع واندروالسی با فاصلهٔ بین صفحه‌ای 335/0 نانومتر می‌باشد. اگر تک لایه گرافیتی حول محوری لوله شود ، نانو لوله ی کربنی و اگر به صورت کروی پیچانده شود ، فولرن را شکل می‌دهد . لایه‌های گرافنی از ۵ تا ۱۰ لایه را به نام گرافن کم لایه و بین ۲۰ تا ۳۰ لایه را به نام گرافن چند لایه، گراین ضخیم و یا نانو بلورهای نازک گرافیتی، می‌نامند. گرافین خالص تک لایه ازخود خواص شبه فلزی نشان می‌دهد . علاوه بر این‌ها خصوصیات سامانه‌های گرافن بطور مستقیم به تعداد لایه‌های گرافن موجود در سامانهٔ مورد نظر بستگی دارد. به عنوان مثال، گذردهی نوری برای گرافن تک لایه تقریبا برابر با ۹۷ درصد و مقاومت صفحهٔ آن ۲/۲ می‌باشد وگذردهی نوری برای گرافین‌های دو، سه و چهار لایه به ترتیب ۹۵، ۹۲ و ۸۹ درصد با مقاومت صفحهٔ به ترتیب ۱، ۷۰۰ و ۴۰۰ است که نشان دهندهٔ آن است که با افزایش تعداد صفحات گرافن گذردهی نوری سامانه کم می‌شود . nasrollahi5.blogfa.com

خواص منحصربفرد گرافن آن را کاندیدهای بسیار مطلوبی برای طراحی نسل بعدی قطعه‌های الکترونیکی و نوری همچون ترانزیستورهای بالستیک، ساطع کننده‌های میدان، عناصر مدارهای مجتمع، الکترودهای رسانای شفاف، و حسگرها قرار داده است. همچنین، رسانندگی الکتریکی و گذردهی نوری بالای گرافین، آن را به عنوان کاندیدی مناسب برای الکترودهای رسانای شفاف، که مورد استفاده در صفحه‌های لمسی و نمایشگرهای بلوری مایع و سلول‌های فوتوالکتریک و به علاوه دیودهای آلی ساطع کننده نور (OLED) معرفی می‌کند. بکار گیری بسیاری از این سامانه‌های اشاره شده منوط به داشتن تک لایه گرافنی پایدار بر روی زیر لایه مناسب با گاف انرژی قابل کنترل می‌باشند که این موضوع خود با چالش جدی روبروست. nasrollahi5.blogfa.com

امروزه روش‌های بسیار متنوعی برای ساخت گرافن بکار برده می‌شود که از متداول‌ترین آنها می‌توان به روش‌های لایه برداری مکانیکی، لایه برداری شیمیایی، سنتزشیمیایی و رسوب بخار شیمیایی (CVD) را نام برد. برخی روش‌های دیگری همانند شکافتن نانو لوله‌های کربنی و ساخت باامواج ماکرویو نیز اخیرا بکاربرده شده‌اند. nasrollahi5.blogfa.com

در گرافیت هر اتم کربن با چند پیوند به اتم های اطراف خود متصل است ؟ 3 یا 4

در بخش 5 شیمی سال دوم دبیرستان ، که به تازگی تغییراتی در آن ایجاد شده است ، می خوانیم : « در هر لایه از گرافیت ، هر اتم کربن با 4 پیوند و با آرایش سه ضلعی مسطح به سه اتم کربن دیگر متصل است  » . آیا واقعاً هر اتم کربن 4 پیوند تشکیل داده است یا 3 پیوند ؟ بیایید کمی به عقب برگردیم . nasrollahi5.blogfa.com

همکاران بنده از دوره ی دانشگاه به یاد دارند که اتم های کربن پیش از تشکیل پیوند ، می بایست برانگیخته شوند ، یعنی از آرایش 1s² 2s² 2p² به آرایش 1s² 2s¹ 2p³ درآیند . سپس اوربیتال 2s با دو اوربیتال x , y  از زیر لایه ی 2p هیبرید می شوند و سه اوربیتال sp² تشکیل می دهند . حال این سه اوربیتال تک الکترونی از هر اتم در تشکیل سه پیوند یگانه  σ ( سیگما ) با آرایش سه ضلعی مسطح  شرکت می کنند . اما تکلیف تک الکترون باقیمانده در اوربیتال هیبرید نشده ی 2p_z چه می شود ؟ آیا این اوربیتال در تشکیل پیوند شرکت نمی کند ؟ منابع علمی می نویسند که این الکترون نامستقر است . آیا این جمله بدین معنی است که این الکترون در همان اوربیتال اولیه اش باقی می ماند و در موقع لزوم از آن فرار می کند ؟ nasrollahi5.blogfa.com

باید عرض کنم که نامستقر بودن الکترون چهارمِ هر اتم کربن ، به معنی عدم تشکیل پیوند اوربیتال دربردارنده ی آن نیست . در اینجا همان اتفاقی که در بنزن می افتد ، رخ خواهد داد . به این گونه که اوربیتال های 2p_z اتم های مجاور همپوشانی کرده ، پیوند جانبی π (پای) تشکیل می دهند . از آنجایی که در هر لایه از گرافیت ، تعداد اتم های کربن بسیار زیاد است ، یک ابر الکترونی گسترده از این پیوند ها تشکیل می شود که الکترون های موجود در این ابر ، به راحتی می توانند در سرتاسر لایه حرکت کنند و جریان الکتریکی را انتقال دهند . nasrollahi5.blogfa.com

 این موضوع را می توان بر اساس همپوشانی باند ظرفیت و باند رسانایی در گرافیت توصیف کرد ( شکل زیر ) :  nasrollahi5.blogfa.com

وجود جاذبه ی واندروالسی ( لوندون ) بین لایه های گرافیت را نیز می توان به پیدایش قطبیت های لحظه ای در این ابرها و القای آن به ابرهای مجاور نسبت داد . nasrollahi5.blogfa.com

بررسی قطبیت یک مولکول با استفاده از بردارهای قطبیت پیوندهای آن

چگونه می توان قطبیت یک مولکول را اثبات کرد . آیا هر مولکولی که دارای جفت الکترون ناپیوندی در اطراف اتم مرکزی اش است ، قطبی است ؟ آیا هر مولکولی که در اطراف اتم مرکزی اش جفت الکترون ناپیوندی ندارد ، ناقطبی است ؟ اگر یک مولکول بیش از یک اتم مرکزی داشت چه ؟

بررسی جفت الکترون های ناپیوندی و تنوع اتم های اطراف اتم مرکزی راهی میان بُر و جالب برای بررسی قطبی یا ناقطبی بودن مولکول ها به نظر می رسد ، اما در برخی از موارد پاسخگو نیست .

استانداردترین راه تشخیص قطبیت مولکول ها ، بررسی برایند بردارهای قطبیت پیوندهای آن مولکول است . به عبارتی با رسم بردار قطبیت همه ی پیوندها و بررسی برایند این بردارها می توان دریافت که مولکول قطبی است یا ناقطبی . ( بردار قطبیت ، برداری است که برای هر پیوند از طرف اتمی با الکترونگاتیوی کمتر به طرف اتمی با الکترونگاتیوی بیشتر رسم می شود )

به عنوان مثال ، در مورد مولکول آب می توان دید که برایند بردارهای قطبیت دو پیوند ، برابر صفر نخواهد شد . از همین رو  مولکول آب قطبی است . nasrollahi5.blogfa.com

مقاله کامل که شامل مثال هایی خاص می باشد را دانلود کنید :

دانلود فایل بررسی قطبیت مولکول ها ( 88 کیلوبایت )

سوال های شیمی 2 بخش 4 : ترکیب های کووالانسی

به تازگی از دانش آموزان پایه دوم دبیرستان آزمون میان ترم ۱۰ نمره ای به عمل آورده ام که سوال های آن را در اختیار شما قرار می دهم .

دانلود سوالات شیمی 2 دبیرستان بخش 4 ( 90 کیلوبایت )

عکس ماه شیمی (3) : فلزات واسطه همه به صف ! از جلو نظام !

این ده محلول ، مربوط به یونهای فلزهای واسطه ی تناوب چهارم جدول تناوبی عنصرها است .

ماشاالله به تیتاتیم که چقدر قد کشیده !!!

سوالات امتحان میان ترم شیمی 2 بخش 3 : ترکیب های یونی

به تازگی از دانش آموزانم امتحان میان ترم ۱۰ نمره ای از درس شیمی ۲ دبیرستان به عمل آورده ام که سوالات  را در اختیار شما قرار می دهم . امیدوارم مفید واقع شود .

دانلود سوالات امتحانی شیمی ۲ بخش ۳ : ترکیب های یونی ( ۱۰۲ کیلوبایت )

نام گذاری آلکان ها از روی فرمول مولکولی

در کتاب درسی شیمی دبیرستان ، نام ۱۰ آلکان آمده است . شاید برای شما هم سوال پیش آمده باشد که نام آلکان های بزرگتر چیست . مثلاً نام C₃₂H₆₆ : دوتریاکونتان . در فایل ضمیمه ، نام ۹۹ آلکان را گردآوری کرده ام که امیدوارم مورد استفاده قرار گیرد .

دانلود فایل نام آلکان ها ( ۱۵۸ کیلوبایت )

سوالات شیمی (2) - بخش (5) : کربن و ترکیب های آلی

با توجه به تغییرات ایجاد شده در بخش (۵) کتاب درسی شیمی (۲) دبیرستان سال تحصیلی ۹۲-۹۱ ،و با توجه به کمبود سوالات مفهومی از این بخش کتاب، تصمیم گرفتم مجموعه سوالاتی را طراحی کنم که همکاران ارجمند و دانش آموزان عزیز از آن بهره ببرند . امیدوارم مورد استفاده قرار گیرد .

دانلود سوالات شیمی (۲) بخش (۵) ( ۹۶۸ کیلوبایت )

بورازین : بنزن معدنی

می دانیم که بنزن یک ترکیب آلی است . اما جالب است بدانید ترکیبی معدنی به نام بورازین وجود دارد که اصطلاحاً " بنزن معدنی " نام گرفته است .

ادامه مطلب را مطالعه فرمایید .

ادامه نوشته

همه چیز درباره ی بنزن

درباره ی بنزن چه می دانید ؟ آیا می دانید که ...

-          نام " بنزن " از کجا آمده است ؟

-          کاشف بنزن کیست ؟

-          ساختارهای معرفی شده برای بنزن کدام است ؟

-          بنزن چه کاربردهایی دارد ؟

توصیه می کنم مقاله مربوطه را در ادامه مطالب را بخوانید .

ادامه نوشته

نقشه مفهومی ترکیب های یونی

نقشه های مفهومی یکی از راهبردهای یاددهی-یادگیری هستند ، که‌ می‌توانند یادگیری معنادار را در فراگیران تسهیل کنند . نقشه مفهومی طرحی است که رابطه ی بین مفاهیم یک درس را نشان می دهد . این نقشه ، یک ابزار گرافیکی است که  دانش را سازماندهی و ارایه می کند .

در یکی از کلاس های دوم دبیرستان ، دانش آموزان را به پنج گروه پنج نفره تقسیم کردم و از آن ها خواستم که از نیمه ی اول بخش سوم شیمی (۲) نقشه ی مفهومی بسازند . پس از یک ساعت طرح هایی خوب به دست آمد که بهترین نقشه را گزینش کرده ، پس از تکمیل و تایپ ، در وبلاگ قرار داده ام . امیدوارم مفید واقع شود . 

دانلود فایل نقشه مفهومی ترکیب های یونی ( 82 کیلوبایت )

آیا پولونیم و استاتین هم شبه فلز هستند ؟

در جدول تناوبی عنصرهای چاپ شده در کتاب درسی شیمی سال دوم دبیرستان سال تحصیلی ۹۲-۹۱ ، دو عنصر جدید به شبه فلزها اضافه شده است . این موضوع پرسش های فراوانی را در ذهن همکاران و دانش آموزان محترم ایجاد کرده است . لذا بر آن شدم تا پاسخ این پرسش را بیایم . نتیجه ی کار ، مقاله ای شد که در خدمت شما قرار می دهم .

 دانلود مقاله شبه فلزها ( 145 کیلوبایت )

عنصرهاي لانتان و آكتينيم به عنصرهاي دسته d تعلق دارند يا f ؟

در این مقاله تاریخچه ای از طراحی جدول تناوبی عنصرها از زمان مندلیف تا به امروز ارایه شده است و در پایان جایگاه دو عنصر لانتان و آکتینیم در جدول تناوبی امروزی مورد بررسی قرار گرفته است .

دانلود  مقاله

برگرفته از : دفتر برنامه ریزی و تالیف کتب درسی

کوچکترین ، بزرگترین و خوشمزه ترین جدول تناوبی عنصرها

کوچکترین جدول تناوبی جهان

دانشجویان دانشگاه ناتینگهام در سالگرد تولد استاد شیمی این دانشگاه “مارتین پولیاکوف” توانستند جدول تناوبی عناصر را روی یک تار موی وی حک کنند و با طراحی کوچکترین جدول تناوبی جهان ، نام خود را در کتاب رکوردهای گینس به ثبت برسانند. متخصصان فناوری نانو با استفاده از پرتو یونهای گالیم توانستند جدول تناوبی متشکل از نام ۱۱۸ عنصر را بر روی یک تار موی پولیاکوف حک کنند . هر یک از نمادهای عناصر جدول تناوبی که بر روی تار موی پولیاکوف ثبت شده طولی برابر چهار میکرون دارد، و  ابعاد کل جدولی که بر روی تار مو حک شده 67/89 میکرون در 39/46 میکرون می باشد . 

بقیه موضوعات را در ادامه مطالب بخوانید ... .

ادامه نوشته